Napięta szczęka i żwacze – jak wpływają na mowę i co możesz zrobić?

Napięcie żuchwy i mięśni żwaczy jest bardzo częste. U niektórych osób pojawia się podczas stresu, u innych podczas intensywnego mówienia, pracy przy komputerze albo zaciskania zębów.

Może powodować uczucie sztywności, zmniejszać swobodę ruchu żuchwy, a czasem wpływać również na artykulację i głos.

Jeżeli nie występuje ból ani inne niepokojące objawy, można zacząć od kilku bardzo prostych ćwiczeń.

1. Sprawdź, czy zaciskasz zęby

Na początek niczego nie ćwicz.

Zwróć tylko uwagę na pozycję żuchwy.

Czy zęby są przez cały czas zaciśnięte? Czy żuchwa jest uniesiona? Czy w okolicy policzków i skroni czujesz napięcie?

Samo zauważenie napięcia często pozwala je częściowo zmniejszyć.

W spoczynku zęby nie powinny być stale mocno zaciśnięte.

2. Pozwól żuchwie swobodnie opaść

Otwórz usta bardzo lekko i pozwól żuchwie opaść pod wpływem jej własnego ciężaru.

Nie ciągnij jej w dół.

Oddychaj spokojnie i przez kilkanaście sekund obserwuj, czy jesteś w stanie utrzymać tę pozycję bez dodatkowego napinania mięśni.

3. Delikatnie poruszaj żuchwą

Wykonaj kilka niewielkich ruchów żuchwy:

• w dół i w górę,

• lekko w prawo,

• lekko w lewo.

Ruch powinien być spokojny i bezbolesny.

Nie próbuj zwiększać zakresu na siłę.

4. Delikatny automasaż żwaczy

Połóż palce na mięśniach znajdujących się po bokach twarzy, mniej więcej pomiędzy kością jarzmową a kątem żuchwy.

Zaciśnij na chwilę zęby — poczujesz pod palcami pracujący mięsień.

Następnie rozluźnij żuchwę i wykonaj delikatne, powolne ruchy masujące.

Masaż nie powinien powodować silnego bólu.

Dlaczego warto rozluźniać żuchwę przed ćwiczeniami dykcji?

Jeżeli żuchwa jest bardzo napięta, język i wargi mają mniej swobody podczas artykulacji.

Dlatego przed wykonywaniem intensywnych ćwiczeń dykcyjnych warto najpierw sprawdzić, czy aparat mowy nie pracuje w nadmiernym napięciu.

Dykcja nie polega bowiem na wykonywaniu jak największych ruchów.

Najważniejsza jest precyzja, elastyczność i swoboda.

Jeżeli napięciu żuchwy towarzyszy ból, ograniczenie otwierania ust, trzaski w stawach skroniowo-żuchwowych, częste bóle głowy albo objawy utrzymują się przez dłuższy czas, same ćwiczenia mogą nie wystarczyć. W takiej sytuacji warto skonsultować problem ze specjalistą.